Roczne Archiwum: 2003

Dlaczego należy mówić wziąć?

Mylą się ci, którzy wrzucają ten czasownik do jednego worka z “siąść”,” trząść”, “posiąść”. Tymczasem składa się on z przedrostka “wz-” i rdzenia “-jąć”, tego samego, który występuje w wyrazach “przyjąć”, “zająć”, “wyjąć”,” odjąć”…

Dzień dobry, ale: dobranoc

Powinno być „dobry dzień”, gdyż zwykle w polszczyźnie przydawkę kładzie się zwykle przed rzeczownikiem. Przestraszono się jednak, że jest to wyrażenie zbyt gwarowe, bo ludzie zaczęli pisać „dobrydzień” i akcentować sylabę „bry-”…

Kłopot z przyimkiem około

Używajmy tego przyimka z wyrazami w drugim przypadku wtedy, gdy jest to konieczne. W innych sytuacjach nie szukajmy na siłę synonimów „mniej więcej”, „prawie”, „blisko” i nie bójmy konstrukcji składniowych, w których „około” występuje...

Za granicą (a nie: zagranicą)

Nie przyjęły się w polszczyźnie wyrażenia „do zagranicy”, „w zagranicy”. Językoznawcy pozostawili więc tradycyjne połączenia „za granicę”, „za granicą”…

Lacrimoso w Katowicach

„Tekst dyktanda ranił uszka” – powiedział Grzegorz Turnau. „Nie muszę wiedzieć, co to jest “roshar”. Nie będzie mi wstyd, jeśli zrobiłem byki” – stwierdził po konkursie Andrzej Sikorowski.

Pleść duby smalone, czyli…

“Dub”, czyli “dąb”, można było jedynie giąć, ale nie dało się z niego niczego wyplatać. Świeżo ścięte gałązki “dubu ” smalono więc nad płomieniem, sądząc, że łatwiej będzie później z nich coś wypleść. Ale...

Dwu albo dwóch

Formy „dwiema” używano kiedyś we wszystkich rodzajach. Później została zastąpiła przez „dwoma”, dlatego dziś można ją jeszcze łączyć z rzeczownikami żeńskimi…